Kırk yıl önceki bir gazete manşeti
Tarih: 10.5.2012 00:00:00 / 1054okunma / 0yorum
Musa Tektaş

Kırk yıl önceki bir gazete manşeti

“Darende’de bir Hulûsi Efendi var”

 

Türkiye`nin en eski gazetelerinden birisidir Akşam. Kuruluşu Cumhuriyet`in ilanından önceye dayanır. Ali Naci Karacan, Kazım Şinasi Dersan, Falih Rıfkı Atay, Necmettin Sadak`ın 200`er lira sermayeyle kurdukları Akşam Gazetesinin kuruluş tarihi 1918`dir. Akşam Gazetesi 1920 yılında ismiyle uyumlu bir şekilde sadece akşamları çıkıyordu. Muammer Senihi, Enis Tahsin Til`in ilk yazı işleri müdürleri olduğu Akşam Gazetesi, Milli Mücadeleyi destekleyen bir yayın politikasına sahipti. İlk sayısı küçük boydu ve aynı zamanda tek yapraktan ibaretti. Gazetenin kurucularından, aynı zamanda dışişleri bakanlığı yapmış olan Necmettin Sadak, Akşam Gazetesinin uzun yıllar boyunca başyazarlığını yapmıştır. Gazetenin diğer kurucularından Falih Rıfkı Atay ise Milli Mücadeleye karşı çıkanları eleştirmiş, 1923 yılında Hâkimiyet-i Milliye`ye geçmiştir. Akşam Gazetesinin yaşadığı ilk kırılma noktası 1957 yılında Malik Yolaç tarafından satın alınmasıdır. Osman N. Karaca bu dönemde gazetenin genel yayın yönetmenliğini sürdürmüş ve İlhami Soysal ve Çetin Altan gibi sol kalemler ile birlikte Akşam Gazetesinin yayın politikası sola doğru kaymıştır. Malik Yolaç`ın 1975 yılında elinden çıkardığı gazete birkaç defa el değiştirerek önce Ilıcak ailesi, 1990 yılında da Erol Aksoy gazetenin sahibi olmuştur. 1997 yılında ise Çukurova bünyesinde yayın hayatına devam etmiştir. Halen genel yayın yönetmenliğini İsmail Küçükkaya yapmaktadır.

 

Bundan yaklaşık 40 yıl önce, Akşam Gazetesi yazarı Seyhun Güleç, Darende’yi ziyaret etmiş ve izlenimlerini neşretmiştir. Seyhun Güleç’in dışarıdan bakan bir aydın gazeteci kimliğiyle, Es-Seyyid Osman Hulûsi Efendi (k.s)’nin yaptığı hizmetleri ulusal bir gazetenin sütunlarına taşımış olması bize göre çok önemlidir. Çünkü o gazeteci Darende’ye yapılan hizmetleri hatta yapılacakların mevcut nüvelerini bizzat müşahede etmiş, ileriye dönük neler yapılabileceğini, Hulûsi Efendi’nin tevazulu şahsiyetinin altında bir dâhi’nin varolduğunu sezebilmiştir.

Bugünkü Darende, Hulûsi Efendi’nin eseri­dir. Darendede yeni yapılmış veya ihya edil­miş ne varsa altında ya bizzat o veya onun gayreti, teşviki vardır. Ta­savvufta gaye; insanı yük­seltmek, iyi bir Müslüman yapmak, onu Allaha yak­­laştırmak ve hatta her zaman ve her mekânda kulu, Allahla beraber ola­bileceği merte­beye ulaştırmaktır. Bu mertebeye yükselmiş ve Müslü­manlığı tam ma­na­sıyla yaşayacak olgunluğa ulaşmış mü’min kişiler etrafla­rına nur saçar­lar. Böyle inanmış kimselerden oluş­muş bir millet düşününüz. Orada cehaletten, geri kalmışlıktan söz etmek mümkün müdür? Osman Hu­lûsi Efendi de milletimizi böyle üstün vasıflı kimseler olarak görmek isti­yordu. Bu­nun için o, büyük bir eğitim seferberliğine girişmiştir. Bununla il­gi­li ola­rak muhitinde hangi dernek, hangi cemiyet veya vakıf varsa, bakı­yorsunuz oranın ya başkanı veya üyesidir.

Önce Akşam Gazetesinin 19 Haziran 1974 tarihli nüshasındaki Seyhun Güleç’in kaleme aldığı yazıyı birlikte okuyalım:

    

DARENDE’DE BİR HACI HULÛSİ EFENDİ VAR

“Malatya-Kayseri karayolu Darende`den geçer. Bir zamanlar, bir devletin başşehri Darende`nin hemen girişin de bir bayır çıkarsınız. Sonra bir köyden geçilir. Bala­ban Köyü... Toprak damlı evleri ile bakımsız bir Anadolu köyüdür Balaban. Ama bir iki kilometre önceki bayırı tırmananlar, köyün evlerinden önce fırlatmaya hazır bir uzay gemisinin dev gibi roketini hayretler içinde görür­ler. Sonra bayır biter, toprak damların arasında alışılma­mış bir inşa şekil ile yapılmış beş köşeli bir cami ve Tanrı’yı işaret edercesine göğe uzanmış minaresi çıkar karşımıza. Cami, hemen hemen tamamlanmış gibidir. Sadece her köşesinde İslâmiyet’in bir şartı yazılacak, sonra da ibadete açılacaktır.

Önünüze çıkacak ilk kişiye, böylesine bir ibadethanenin kimin aklına geldiğini, kimin yaptırdığını soracak olursanız, alacağınız cevap “Hacı Hulûsi Efendi” olacaktır. Sonra ilâve ederler:

“Darende`nin çıkışından sağa dönün, eski Darende`yi geçin. İşte orada oturur. Somuncu Baba’nın torundur, camiinin de imamı. Muhte­rem bir kişidir görmeden gitmeyin.”

 

DARENDE İMAM-HATİP OKULU

Akarsular ve yeşillikler arasında geçtik Darende’yi. Tarif ettikleri kavşaktan dön­dük. Eski Darende burada kurulu imiş. Ama bir zamanlar Anadolu’nun sayılı kentlerin­den olan Darende’nin yerinde kır bitkilerinin, çalıların sar­dığı birçok minare kalmış ayakta. Bir tek taşı kalmamış evlerin yanında, yüzyılların yıkamadığı bu minarelerin ustalarını düşünmemek elden gelmiyor.

Yolun sağ tarafında, kayalıkların üzerinde bir Hitit Kalesinin kalıntıları ve yamaca doğru da kalenin kemerli giriş kapısı görülüyor.

Ve bütün bunların arasında dev bir bina yükseliyor. Yatılı bin beş yüz öğrencinin okuyacağı İmam-Hatip Okulu. O da bu yıl içinde hizmete açılacak belki. Hacı Hulûsi Efendiden bir kez daha söz ediliyor. Onun önayak olup yaptırdığı bu büyük okulda, bilinçli din adamları yetiştirilecek ve yurdun dört köşesine dağılacak.

Bünyan`ın Yeni Mahallesinde rastladığımız genç bir öğretmenin sözlerini hatırlıyo­rum hemen. Namık Kemal İlkokulu öğretmeni, “Köylerimizin bilinçli din adamlarına da ihtiyacı var” demişti. İste Somuncu Baba’nın onikinci kuşaktan torunu Hacı Hulûsi Efendi, bu gerçeği yerine getirmeye adamış kendini.

Darende İmam-Hatip Okulu 12 derslik tip projeye göre inşa edilmiş. 36 dershanesi yetmiş odası var. Hacı Hulûsi Efendi’nin tahminine göre dört buçuk milyon liraya mal olacak. 1500 öğrencinin okuyup bilinçli birer din adamı olmalarını sağlayacak olan İmam Hatip Okulu Hacı Hulûsi Efendinin yardımları ile tamamlanmak üzeredir.

Eski Darende`nin, belki daha yüz yıllar ayakta kalacak minarelerinin ve büyük okulun önünden geçip yolumuza davam ediyoruz. Kıraç top­raklarda tek tük evler görülüyor. Kime sorsak “Hacı Hulûsi Efendinin evi biraz ileride dere kenarında” diyor. Ama görünürlerde ne bir tek ağaç, ne de dere var Anadolu halkımızın “Aha şuracık­ta...” deyimini doğruluyor yollar.

Sonra, eski Zengibar Kalesinin dibinden bir küçük cennet beliriyor. Ve ünlü din adamı Divan yazarı Hacı Hulûsi Efendinin tek katlı kerpiç evi…

 

DARENDE`DE BİR DÎVÂN ŞAİRİ

Eski Darende şehrinin yüksek kayalıklar üzerine kurulmuş Zengibar Kalesinin hemen altında çağlayarak akan bir derenin çevresinde bir cennet var. Daha ağaçların arasına girerken insanın içi bir rahatlık ve huzurla doluyor. Biraz ötede Somuncu Baba Camii ve Türbesi görülüyor. Camiin imamı ve ermiş kişinin onikinci kuşaktan torunu Hacı Hulûsi Efendi’yi dere kenarındaki toprak damlı kerpiç evinde buluyoruz. Bizi kapıda ölçüsüz bir tevazu ile karşılıyor. Güneşin sıcağından kurtulup buz gibi taşlığa sonra da büyükçe bir salona giriyoruz. Yer minderleri ve halılarla de serili odanın bir kenarında büyük bir semaver kaynıyor. Bir köşedeki kafesten muhabbet kuşlarının cıvıltıları geliyor. Selamlık olarak kullandığı odanın bir bölümü büyük kısmı el yazması olan değerli eserlerle dolu. Odada bir hayli de konuğu var Hacı Hulûsi Efendi’nin. Pencere kenarında ki sedirde bir 1. Dünya Savaşı gazisi oturuyor. Sonradan öğrendiğime göre Doğu Cephesinde tutsak olmuş yıllarca Rusya’da kalmış. Duvar kenarlarını çevreleyen yün minderler gene çeşitli konularda fikrini almağa gelmiş konuklarla dolu.

Geçmiş devirleri hatırlatan bu selamlıkta hiç bir yadırgama duymuyorum. Onlar da öyle...

Değirmi kırçıl sakalını sıvazlayarak tevazu içinde Balaban’daki camiyi anlatıyor, İmam-Hatip Okulunu anlatıyor Hacı Hulûsi Efendi. “Camiinin projelerini Şerif Ali Akkurt adında İzmirli bir mimara yaptırdık, inşaat sırasında bir hayli merak uyandırdı yörede. Ama halkımız bu alışılmamış mimari tarzını hiç de yadırgamadı” diyor. Bu arada geceleri füze minarenin üzerinde ışıklı bir yıldızın parlayacağını da öğreniyorum ama onun bütün tutkusu İmam-Hatip Okulu şimdi. Buradan mezun olacak genç din adamları ve onların yapacakları hizmetleri düşünüyor ve sözü dönüp dolaştırıp bu konuya getiriyor. İlgili bakanlıklarla yazışmalarında inşaat ve malzeme işlerinden çok okulun kitaplığından söz ediyor.

Biraz da kendinden Somuncu Baba’dan söz etmesini istiyorum. Dört yüz sayfalık bir el yazması Divan’ının bulunduğunu duyduğumu söyleyerek bunu neden yayınlatmadığını soruyorum. Aynı tevazu içinde gülümsüyor. Oysaki bölgede onu tüm Divan şairleri ile mukayese ediyor bu işten anlayanlar. Israrım üzerine kitaplıktan aldığı Dîvân’ının rastgele bir sayfasını okuyor:

 

Nere baksa gözümüz vech-i dil-ârâda kalır

Kanda olsak ârzûmuz sâkî-i sahbâda kalır

 

Deldirir dağları Şîrîn leb ile Ferhâd’a

Aklı Mecnûn olânın kâkül-i Leylâ’da kalır”

 

İLERİ GÖRÜŞLÜLÜĞÜNE BİR SENET

Seyhun Güleç, Balaban Abdurrahman Erzincani Camii minaresi hakkında “fırlatılmaya hazır bir uzay gemisinin dev gibi roketi” benzetmesini yaparken ileri görüşlü bir fikrin meydana koyduğu eserin modernliğine işaret etmiştir. Bu külliye hakkında geçen sayılarımızda malumat verdiğimizden ikinci işaret ettiği İmam-Hatip Lisesi konusuyla ilgili bir iki hatıra nakledelim:

1970li yıllarda Darende İmam-Hatip Lisesi için yardım toplamak üzere köyleri dolaşan Osman Hulûsi Efendi, Aşağı Ulupınar, Sarılar Mahallesini de bu sebeple teşrif ederler. Sarılar Mahallesinden H. Mevlüt Soylu da küçük bir camii yapmak için biraz ağaç almıştır. Bu ağaçları yapacakları camiinin damına atacaklardır. Bir kenarda yığılı bu ağaçları gören Osman Hulûsi Efendi ne yapacaklarını sorar. H. Mevlüt Soylu da; “Efendim mahal­lemize küçük bir cami yapacağız onun için aldık, buraya istif ettik” der. Bu sözün üzerine Osman Hulûsi Efendi "Bu devirde ahşap camii yapılmaz, betonarme bir cami yapın" derler. H. Mevlüt Soylu imkânlarının az olduğu­nu betonarme camii yapacak kadar paralarının olamayacağını arz ederler. Osman Hulûsi Efendi şöyle buyururlar: "Eğer siz İmam-Hatip Lisesi yapı­mına yardım ederseniz Allahu Teâlâ da sizin camiinize yardım eder" Bunun üzerine H. Mevlüt Soylu kıymete değer bir meblağ bağışta bulunur­lar. Ertesi sene kayısılarından çok bol ve bereketli bir üretim gerçekleşir. Sarılar Mahallesine de Osman Hulûsi Efendinin duası bereketiyle betonarme, altı loj­man, üstü cami ol­mak üzere güzel bir camii yapılır.

Aslında bu hatıra da dikkatle okununca, Es-Seyyid Osman Hulûsi Efendi’nin yine ileri görüşlülüğüne bir senettir.

Allahu Teâlâ bu samimi gayretleri boşa çıkarmaz ve 1974 yılında Darende İmam-Hatip Lisesi eğitim öğretime açılır. Bu okuldan memleketimize hiz­met eden çok sayıda vatan evladı yetişmiş­tir. Gerek devlet kade­me­sinde, gerekse dinî eği­timini aldıktan son­ra ticaretle ilgile­nen kişiler bu eğitim kuru­munun kendi insanı­mıza olan hizmet fonk­­si­yonunu daha iyi bir şekilde ortaya koy­maktadır.

 

BİR NAKŞÎ MÜRŞİDİNİN ESERİ

Seyhun Güleç, yazısının son bölümünde Dîvân -ı Hulûsî-i Dârendevî’ye işaret ediyor. Prof. Dr. Mustafa Uzun’un Divan hakkındaki tespitleriyle yazımızı tamamlayalım:
“Dîvân-ı Hulûsî-i Dârendevî de her bakımdan bu edebiyatın mahsulleri içinde ele alınacak özelliklere ve değere sahiptir.

Ahmed Yesevîden itibaren birçok muta­savvıf şair elinde günümüze ulaşan Tek­ke Edebiyatı geleneğinde daha çok Kadirîlik, Rufaîlik, Halvetîlik, Bektaşîlik gibi tarikatlarla ilgili; bunların çeşitli kollarına bağlı, her seviye­deki müntesiplerin ortaya koyduğu birçok edebî eser vardır. Bir başka deyiş­le edebî eser vermek bakımından zikredilen bu tarikat bağlılarının önde gel­me­lerine rağmen, Nakşîlerin edebi sahada daha az eser verdikleri bilin­mektedir. Bu bakımdan Osman Hulûsi Efendi Divan’ı bir Nakşî mürşidinin eseri olarak ayrı bir ehemmiyet arzetmektedir.

Hulûsi Efendi Hazretleri, tebliğ için bir vasıta olarak kullandığı şiir ile tesirini daha devamlı ve müessir kıldığı gibi, vezni ve formlarıyla artık öldü denilen Klasik Edebiyatımızın, her türlü menfiliklere rağmen günümüzde de yaşayabileceğini bilfiil ve olanca kuvvetiyle ortaya koymuş, bunun da en iyi şekilde İslâm kültürüne hakkıyla vakıf olmakla ve tasavvufu bilmekle, hatta yaşamakla mümkün olabileceğini bizlere göstermiştir.” (Uzun, Mustafa, “Hulûsi Efendi Divanına Edebî Bir Bakış”, Somuncu Baba ve es-Seyyid Osman Hulûsi Efendi Sempozyumu Tebliğleri, Es-Seyyid Osman Hulûsi Efendi Vakfı Yay., Ankara, 1997, s. 151-152.)

 

Fotoğraflar için tıklayın

http://www.darendehaber.com/gallery_photo.php?pg_id=1459

Anahtar Kelimeler:
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Yazarın Diğer Yazıları
Irmaklı Köyü (03 Mayıs 2018 - Perşembe)
Hacı Gözütok ile röportaj (12 Nisan 2018 - Perşembe)
GAZİ TÜRKYILMAZ İLE RÖPORTAJ - 2 (06 Mart 2018 - Salı)
GAZİ TÜRKYILMAZ İLE RÖPÖRTAJ (04 Şubat 2018 - Pazar)
Kamil Akgül Röportaj-3 (02 Ocak 2018 - Salı)
Kamil Akgül Röportaj-2 (02 Aralık 2017 - Cumartesi)
KAMİL AKGÜL İLE RÖPORTAJ-1 (19 Kasım 2017 - Pazar)
NECDET KIRCEYLAN İLE RÖPÖRTAJ –II (18 Eylül 2017 - Pazartesi)
NECDET KIRCEYLAN İLE RÖPÖRTAJ-1 (12 Ağustos 2017 - Cumartesi)
ÖMER FARUK TAŞKIN İLE RÖPORTAJ-2 (06 Haziran 2017 - Salı)
ÖMER FARUK TAŞKIN İLE RÖPORTAJ (06 Nisan 2017 - Perşembe)
ILICA ZİYARETİ VE HATIRALAR (13 Şubat 2017 - Pazartesi)
PROF. DR. KEMAL DİNÇER İLE RÖPORTAJ (19 Ocak 2017 - Perşembe)
Günerliden Yankılanan Hoş Sada (28 Aralık 2016 - Çarşamba)
Atmalı Yöresinden Selam Var (14 Kasım 2016 - Pazartesi)
Dr. Sadık Özen ile röportaj (05 Ağustos 2016 - Cuma)
Memduh Önal ile röportaj 2 (25 Temmuz 2016 - Pazartesi)
Memduh Önal ile röportaj (09 Haziran 2016 - Perşembe)
Vahap Sönmezler ile röpörtaj (06 Mayıs 2016 - Cuma)
Bir muhabbet ve hizmet ehli: Osman Parlak (03 Şubat 2016 - Çarşamba)
Mehmet Arif Toprak ile Röportaj (01 Ocak 2016 - Cuma)
“Hacı Piroğlu” Hacı Hamza Çokyaşar (09 Kasım 2015 - Pazartesi)
Mengelisli Kara Mustafa Dayı (15 Ekim 2015 - Perşembe)
Gürünlü Hacı Hüsnü Dayı (02 Eylül 2015 - Çarşamba)
Hakkında ne dediler? (03 Ağustos 2015 - Pazartesi)
Hulusi Efendi Çok Büyük Bir İnsandır (03 Haziran 2015 - Çarşamba)
Hacı Hasan Akyol Efendi (03 Mart 2015 - Salı)
Gerçekleşen Sözler (06 Kasım 2014 - Perşembe)
Unutulmaz Hatıralar (03 Ekim 2014 - Cuma)
Darendeli Esnaflar Anlatıyor-3 (09 Ağustos 2014 - Cumartesi)
Darendeli Esnaflar Anlatıyor - 2 (12 Temmuz 2014 - Cumartesi)
Darendeli Esnaflar Anlatıyor (09 Haziran 2014 - Pazartesi)
Yazıköylüler Anlatıyıor (19 Mayıs 2014 - Pazartesi)
Maraşın Kurtuluşunda Darendeliler (10 Şubat 2014 - Pazartesi)
Hulusi Efendi (k.s.) ve Cami Kitabeleri (03 Ekim 2013 - Perşembe)
Malatya kitaplığında DARENDE (04 Eylül 2013 - Çarşamba)
Gönüllerin bayramı (06 Ağustos 2013 - Salı)
Evrensel görüşleriyle bir lider Hulusi Efendi (08 Mayıs 2013 - Çarşamba)
Herkesin sevdiği ve saydığı gönül sultanı (06 Şubat 2013 - Çarşamba)
Kalkınmanın umudu Hulusi Efendi (k.s.) (07 Aralık 2012 - Cuma)
Hulusi Efendi (k.s) ve Hac hatıraları (09 Kasım 2012 - Cuma)
Aşık Mevlüt’ün ardından (03 Ekim 2012 - Çarşamba)
Eğitim hayırseveri Hulusi Efendi (k.s) (06 Eylül 2012 - Perşembe)
Hulusi Efendi’nin sağlık hizmetleri (04 Ağustos 2012 - Cumartesi)
Yirminci Asrın Filozofu (11 Temmuz 2012 - Çarşamba)
50 yıldır okunan bir eser (02 Haziran 2012 - Cumartesi)
Darende Şairleri Antolojisi (04 Nisan 2012 - Çarşamba)
50 yıllık proje (02 Mart 2012 - Cuma)
Yeşili getiren kişi (07 Şubat 2012 - Salı)
Darendeli Hasan Rıza Paşa (07 Ocak 2012 - Cumartesi)
Tevazulu Bir İnsan Uzun Hacı (02 Aralık 2011 - Cuma)
50 yıl önce Darende’deki Öğretmenler (02 Kasım 2011 - Çarşamba)
Zaferi müjdeleyen kahraman gazilerimiz (01 Eylül 2011 - Perşembe)
Şerh Yarışması Hakkında ne dediler (02 Ağustos 2011 - Salı)
İlim ehlinin Darende izlenimleri (05 Temmuz 2011 - Salı)
Şeyh Hamid-i Veli Hazretlerinin Onbir tavsiyesi (09 Haziran 2011 - Perşembe)
İrfani Abdullah Darendevi (07 Mayıs 2011 - Cumartesi)
Halid-i Yekta Efendi (05 Şubat 2011 - Cumartesi)
Darendeli Hacı Mahmud Efendi (11 Ocak 2011 - Salı)
Bir Darende sevdalısı Hasan Ali Göksoy (04 Aralık 2010 - Cumartesi)
Devlet Arşivlerinden Belgelerle Darende (06 Kasım 2010 - Cumartesi)
Devlet Arşivlerinde Darende Halkevi (02 Eylül 2010 - Perşembe)
Sağ elin sol elden gizlediği (04 Ağustos 2010 - Çarşamba)
Sempozyum Tebliğlerinden Özetler (03 Temmuz 2010 - Cumartesi)
İlim Adamları Hulusi Efendi’yi anlatıyor (07 Haziran 2010 - Pazartesi)
Devlet Arşivlerinde DARENDE (06 Mayıs 2010 - Perşembe)
Yakınlarının Diliyle: HACI VALİDE (04 Nisan 2010 - Pazar)
Memleket için büyük hizmetler yaptı (02 Ocak 2010 - Cumartesi)
Darendeli İki Alim (05 Aralık 2009 - Cumartesi)
İhramcızade Sempozyumu (03 Kasım 2009 - Salı)
Çeşmeler ve Sulama Kanalları (15 Ekim 2009 - Perşembe)
Cömertlikte yarış (04 Eylül 2009 - Cuma)
Hazeynce (15 Ağustos 2009 - Cumartesi)
Kıbrıs barış harekatı... (21 Temmuz 2009 - Salı)
Mecruh`nin şiirlerinde Peygamber sevgisi (09 Mayıs 2009 - Cumartesi)
Yemenicilik ve kunduracılık (13 Nisan 2009 - Pazartesi)
Bolu Gerede’de Darendeli İbilli Ailesi / (11 Mart 2009 - Çarşamba)
Somuncu Baba Dergisi’nin 100. sayısı (05 Şubat 2009 - Perşembe)
Mektuplar ve Hatıralarla Bedrettin Ateş (17 Ocak 2009 - Cumartesi)
Define meraklılarına (20 Aralık 2008 - Cumartesi)
Hacı Ömer Aydoğan ile röportaj (15 Kasım 2008 - Cumartesi)
Helvacılık (20 Aralık 2007 - Perşembe)
Sayfa:
DOLAR
4.6560
EURO
5.4274
Malatya için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
05:53 07:35 12:39 15:08 17:26 18:55
19 Temmuz 2018 Perşembe
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
Kimseden sana kötülük gelmesini istemiyorsan fena söyleyici, fena öğretici, fena düşünceli olma.

Mevlana